I. Bối cảnh Việt Nam

Việt Nam đã đặt ra những mục tiêu đầy tham vọng nhằm trở thành trung tâm công nghệ cao của khu vực, với kỳ vọng nền kinh tế số sẽ đóng góp 50% GDP vào năm 2045. Những cải cách chính sách gần đây – bao gồm Nghị quyết 57 (2024) về khoa học, công nghệ và đổi mới sáng tạo, Quyết định 1017/QĐ-TTg (2024) yêu cầu đào tạo hơn 50.000 kỹ sư chất lượng cao vào năm 2030, cùng các luật mới về khoa học, công nghệ, công nghiệp số và trí tuệ nhân tạo – cho thấy cam kết mạnh mẽ của Chính phủ trong việc xây dựng nguồn nhân lực sẵn sàng cho tương lai và đầu tư vào các lĩnh vực mới nổi như bán dẫn, trí tuệ nhân tạo (AI) và tài chính số.

Trong đó:

• Luật Khoa học, Công nghệ và Đổi mới sáng tạo (2025) định hướng đầu tư phát triển các trường đại học trở thành trung tâm nghiên cứu khoa học, công nghệ và đổi mới sáng tạo, từng bước hình thành các trung tâm nghiên cứu chất lượng cao để đào tạo nguồn nhân lực trình độ cao. 

• Luật Công nghiệp số (2025) thúc đẩy chuyển đổi số, hỗ trợ doanh nghiệp công nghệ trong nước, công nhận tài sản số là một loại tài sản hợp pháp, đồng thời thúc đẩy phát triển AI và ngành bán dẫn thông qua các chính sách ưu đãi. 

• Luật Trí tuệ nhân tạo (2025) thiết lập khung pháp lý toàn diện nhằm quản lý, phát triển và ứng dụng AI một cách an toàn và có trách nhiệm. 

Để đạt được các mục tiêu này, Việt Nam cần một lực lượng nhân tài quy mô lớn, đặc biệt trong các lĩnh vực STEM (Khoa học – Công nghệ – Kỹ thuật – Toán học). Vì vậy, sự tham gia của phụ nữ không chỉ mở rộng cơ hội nghề nghiệp cho chính họ mà còn giữ vai trò then chốt đối với tăng trưởng kinh tế và tiến bộ công nghệ của đất nước.

Tuy nhiên, nhiều rào cản mang tính hệ thống vẫn đang hạn chế phụ nữ và trẻ em tham gia và phát triển trong các lĩnh vực này. Theo UNICEF:

• Tại Việt Nam, chỉ có khoảng 36% (hơn 1/3) thanh thiếu niên Việt Nam từ 15-24 tuổi có kỹ năng số cơ bản . 

• Chỉ 8% thanh thiếu niên dân tộc thiểu số ở vùng sâu, vùng núi có kỹ năng số cơ bản (tức là có tới 92% thanh thiếu niên dân tộc thiểu số ở vùng sâu, vùng núi không có kỹ năng số cơ bản).

• Tại các vùng sâu, vùng xa, 67% trẻ em đang đi học không có cơ hội tiếp cận giáo dục trực tuyến.

• 93% giáo viên tại những khu vực vùng sâu, vùng núi không sử dụng công nghệ số trong giảng dạy.

• Ở một số khu vực miền núi, chỉ 10% trẻ em gái dân tộc thiểu số tham gia kỳ thi vào cấp THPT => Điều này đặc biệt quan trọng: nếu các em gái không tiếp tục học lên THPT thì cơ hội tiếp cận STEM/ICT/AI càng bị thu hẹp.

• Gần 1/3 trẻ em dân tộc thiểu số đang sống trong tình trạng nghèo đa chiều, với những thiếu hụt nghiêm trọng tập trung ở tiếp cận thông tin và công nghệ số, bên cạnh vệ sinh và y tế.

Các định kiến xã hội, sự thiếu vắng hình mẫu truyền cảm hứng và hạn chế trong cơ chế hỗ trợ đã góp phần tạo nên khoảng cách này, khiến Việt Nam thiếu hụt nguồn nhân lực đa dạng vào đúng thời điểm đất nước đang cần nhất. 

Khoảng cách số còn nghiêm trọng hơn đối với những nhóm phụ nữ chịu nhiều hình thức thiệt thòi cùng lúc. Phụ nữ dân tộc thiểu số tại các tỉnh miền núi, phụ nữ nông thôn ở khu vực có hạ tầng kết nối yếu, phụ nữ khuyết tật và thanh niên LGBTQI+ đều phải đối mặt với những rào cản chồng chéo trong việc tiếp cận công nghệ, nâng cao kỹ năng và bảo đảm an toàn số, khiến họ có nguy cơ bị bỏ lại phía sau nhiều nhất.

Nếu không có những giải pháp có trọng tâm, khoảng cách số về giới sẽ tiếp tục làm gia tăng bất bình đẳng, đồng thời hạn chế năng lực đổi mới sáng tạo của Việt Nam, cản trở việc đáp ứng nhu cầu kỹ sư chất lượng cao và làm suy giảm khả năng ứng phó với các mối đe dọa an ninh mạng.

Giải quyết thách thức này không chỉ là yêu cầu về phát triển kinh tế mà còn là yêu cầu về an ninh quốc gia. Trao quyền kinh tế cho phụ nữ sẽ giúp mở rộng lực lượng lao động STEM, trong khi tăng cường khả năng chống chịu số của phụ nữ sẽ góp phần thực hiện các cam kết quốc gia trong khuôn khổ Chương trình nghị sự Phụ nữ, Hòa bình và An ninh (Women, Peace and Security - WPS).

Do đó, cần có các chương trình mang tính hệ thống về chuẩn mực xã hội, tiêu chuẩn và thể chế, song song với việc hỗ trợ trực tiếp cho các nhóm phụ nữ chịu nhiều thiệt thòi nhất.

II. Chiến dịch “Kiến tạo tương lai số - She Codes the Future ”

1. Đơn vị thực hiện

• Quỹ Vì Tầm Vóc Việt

• Ngân hàng TMCP Bắc Á

• Tập đoàn TH

• UN Women

2. Mục tiêu

“Kiến tạo tương lai số - She Codes the Future” nhằm mục tiêu đưa phụ nữ và trẻ em gái trở thành trung tâm của quá trình chuyển đổi số quốc gia. Chương trình hướng tới mở rộng cơ hội cho phụ nữ và trẻ em gái trong các lĩnh vực STEM thông qua việc nâng cao nhận thức, năng lực, kỹ năng để ứng phó với các mối đe dọa an ninh mạng và thích ứng với sự thay đổi công nghệ, đồng thời tăng cường vai trò lãnh đạo và sự an toàn của phụ nữ trên không gian mạng.

Với nguyên tắc "Không để ai bị bỏ lại phía sau", chương trình sẽ thiết lập Quỹ Tương lai số - Digital Future Fund nhằm hỗ trợ trẻ em gái ở những địa phương có mức độ bị hạn chế công nghệ số đối với phụ nữ và trẻ em gái, bao gồm: các tỉnh có đông dân tộc thiểu số; khu vực có trình độ kỹ năng số thấp; nơi khoảng cách số và bất bình đẳng giới còn lớn; vùng nông thôn thiếu cơ sở đào tạo STEM và hạ tầng Internet.

3. Đối tượng hưởng lợi

• Phụ nữ và trẻ em gái dân tộc thiểu số, có hoàn cảnh khó khăn và sinh sống tại các địa bàn có hạn chế về tiếp cận kỹ năng và cơ hội số.

• CBNV của Tập đoàn TH và BAB.

• Học sinh TH School

• Cộng đồng nói chung

4. Kết quả mong đợi

• 100.000 lượt người tiếp cận thông tin trên nền tảng mạng xã hội, với 5.000 lượt tương tác; 

• 80% CBNV TH & BAC A BANK tiếp cận các thông tin từ chiến dịch; 

• 200 người tham gia challenge; 100% được tiếp cận các kiến thức về bình đẳng giới trong công nghệ.

• 600 triệu đồng được đóng góp vào Quỹ Tương lai số - Digital Future Fund;

• 500 học sinh dân tộc thiểu số, có hoàn cảnh khó khăn được tiếp cận kiến thức về an toàn an ninh mạng

• 200 học sinh dân tộc thiểu số, có hoàn cảnh khó khăn được hưởng lợi trực tiếp từ Quỹ Tương lai số.

5. Thời gian thực hiện:

• Từ 20/10 – 20/11/2026 (1 tháng)

6. Các hoạt động dự kiến 

6.1. Hoạt động trực tiếp: 

Truyền thông tại trường học

• Địa điểm: Tại một trường học thuộc địa bàn dự án của VSF

• Nội dung: An toàn an ninh mạng; Nhận diện, phòng, chống lừa đảo trực tuyến; Ứng phó với quấy rối/bạo lực trên không gian mạng

6.2. Hoạt động trực tuyến

Chiến dịch truyền thông được thực hiện trên nền tảng mạng xã hội, được chia làm 4 chủ đề khác nhau: 

• Chủ đề 1: She Breaks : Phá bỏ định kiến

• Chủ đề 2: She knows: Những kiến thức phụ nữ/trẻ em cần biết liên quan đến công nghệ

• Chủ đề 3: She leads: Câu chuyện truyền cảm hứng

• Chủ đề 4: She creates: Gây quỹ hỗ trợ cho học sinh dân tộc thiểu số

Hoạt động 1: Truyền thông trên báo chí

• Nội dung: Thực hiện các tuyến bài viết truyền thông về chiến dịch và các chủ đề liên quan đến chiến dịch để đăng tải lên báo chí

Hoạt động 2: Truyền thông trên mạng xã hội

• Nội dung: Thực hiện các tuyến bài truyền thông trên fanpage, kênh truyền thông nội bộ của các đơn vị bằng nhiều hình thức sáng tạo để truyền tải kiến thức và lan tỏa thông điệp của chiến dịch.

Hoạt động 3: Challenge

• Nội dung: Sử dụng landing page để đưa ra các câu hỏi liên quan đến bình đẳng giới trong công nghệ để thử thách người chơi. Qua đó, cung cấp cho cộng đồng những kiến thức ngắn gọn, thiết thực và dễ tiếp cận thông qua hình thức trắc nghiệm tương tác.

• Thời gian thử thách trong 10 ngày

• Mỗi ngày người chơi vào trả lời 03 câu hỏi của BTC. Kết thúc challenge (10 ngày), top 100 người có điểm số cao nhất challenge sẽ nhận được giải thưởng của BTC. Trong đó, 05 người top đầu giải Đặc biệt, 20 người tiếp theo giải Nhất, 25 người tiếp theo giải Nhì, 25 người tiếp theo giải Ba và 25 người tiếp theo giải Khuyến khích. 

Hoạt động 4: Truyền thông trên các website, kênh bán hàng trực tuyến

• Nội dung: Triển khai các banner giới thiệu về hoạt động gây quỹ của chiến dịch để chạy trên các website, kênh bán hàng trực tuyến, sàn thương mại điện tử.

Hoạt động 5: Kêu gọi đóng góp cho Quỹ Tương lai số - Digital Future Fund

• Kêu gọi cộng đồng đóng góp cho Quỹ Tương lai số bằng 2 hình thức:

• Hình thức 1: Mỗi một sản phẩm TH được khách hàng mua trên các nền tảng trực tuyến, Tập đoàn TH sẽ đóng góp 920 đồng vào Quỹ Tương lai số. 

• Hình thức 2: Mỗi một giao dịch mở tiết kiệm online được khách hàng thực hiện, BAC A BANK sẽ đóng góp 92.000 đồng vào Quỹ Tương lai số.

(Theo UNICEF, chỉ 8% thanh thiếu niên dân tộc thiểu số ở vùng sâu, vùng núi có kỹ năng số cơ bản (tức là có tới 92% thanh thiếu niên dân tộc thiểu số ở vùng sâu, vùng núi không có kỹ năng số cơ bản)

• Nhấn mạnh: Khách hàng không cần đăng ký, không cần đóng góp, không bị thu phí, khách hàng chỉ cần mua sản phẩm hoặc giao dịch như thường lệ, VSF, TH và BAB sẽ biến những lựa chọn đó thành nguồn lực để trao cơ hội học tập cho học sinh dân tộc thiểu số.

6.3. Triển khai Quỹ Tương lai số.

• Quỹ tương lai số hỗ trợ trực tiếp cho các học sinh dân tộc thiểu số và có hoàn cảnh khó khăn nhằm đối phó với các mối đe dọa an ninh mạng và tăng cường khả năng thích ứng với chuyển đổi số.

• Thời gian triển khai: Sẽ triển khai trong vòng 1 năm (sau chiến dịch)

Hoạt động 1: Đào tạo kỹ năng cho học sinh 

• Nội dung đào tạo: An toàn an ninh mạng; Nhận diện, phòng, chống lừa đảo trực tuyến; Ứng phó với quấy rối/bạo lực trên không gian mạng; Kỹ năng sử dụng AI trong học tập; Định hướng nghề nghiệp.

Hoạt động 2: Trao học bổng cho học sinh trong lĩnh vực STEM

• Nội dung: Tài trợ toàn phần khóa học ngắn hạn về công nghệ hoặc tài trợ học phí cho sinh viên là người dân tộc thiểu số, có hoàn cảnh khó khăn đang theo học các ngành về STEM.